ปั๊มจุ่ม Tsurumi รุ่นไหนเหมาะกับงานไหน? เริ่มจากดูของเหลวก่อน

คนส่วนใหญ่เลือกปั๊มจุ่มจากขนาดท่อกับกำลังมอเตอร์ แล้วจบ ซึ่งเป็นวิธีที่ทำให้ปั๊มอุดตันซ้ำซากหรือสึกเร็วผิดปกติ

เพราะ Tsurumi ไม่ได้แบ่งสินค้าตามขนาด แต่แบ่งตามลักษณะของเหลวที่จะสูบ ปั๊มสองตัวที่กำลังเท่ากันเป๊ะ อาจอยู่คนละตระกูลและใช้แทนกันไม่ได้เลย บทความนี้จะไล่ให้ดูว่าตระกูลไหนทำอะไร

หลักการแบ่งของ Tsurumi

ก่อนดูรุ่น ต้องตอบให้ได้ก่อนว่าของเหลวที่จะสูบเป็นแบบไหน เพราะนี่คือตัวแบ่งหลัก

• น้ำใส เช่น น้ำฝนขัง น้ำในบ่อก่อสร้าง น้ำใต้ดินที่ซึมเข้าหลุม
• น้ำมีทรายหรือกรวดปน เช่น งานขุดลอก งานเหมือง บ่อพักที่มีตะกอนหนัก
• น้ำเสียที่มีของแข็งก้อนโต เช่น บ่อบำบัด บ่อดักไขมัน ระบบสุขาภิบาล
• น้ำที่มีเส้นใยหรือผ้าปน เช่น น้ำเสียโรงงานสิ่งทอ ฟาร์มปศุสัตว์ บ่อรวมที่มีถุงพลาสติกหลุดลงไป

ถ้าตอบข้อนี้ผิด เลือกรุ่นยังไงก็ผิดตาม

งานสูบน้ำใสและงานก่อสร้าง

กลุ่มนี้คือกลุ่มที่คนไทยเห็นบ่อยที่สุด ใช้ในไซต์ก่อสร้างเพื่อสูบน้ำออกจากหลุมฐานราก สูบน้ำท่วมขัง หรือระบายน้ำชั่วคราว

Tsurumi แยกกลุ่มนี้ออกเป็นสองแนวตามความหนักของงาน

ตระกูล KTV ตัวเรือนเป็นอะลูมิเนียมอัลลอยด์ จึงเบาและยกย้ายสะดวก เหมาะกับงานที่ต้องหอบปั๊มไปมาหลายจุดในหนึ่งวัน และของเหลวไม่ได้กัดกร่อนรุนแรง

ตระกูล KTZ ตัวเรือนเป็นเหล็กหล่อ หนักกว่าแต่ทนกว่ามาก ใบพัดออกแบบมาให้ทนการสึกจากทรายโดยเฉพาะ เหมาะกับงานหนักที่เดินยาวต่อเนื่อง งานที่มีกรวดทราย และงานเหมือง

ถ้าลังเลระหว่างสองตระกูลนี้ ให้ถามตัวเองว่า “น้ำที่สูบมีทรายไหม” ถ้ามี ให้ไปทางเหล็กหล่อ ส่วนต่างราคาจะคืนกลับมาในรูปของอายุใบพัดที่ยาวกว่ามาก

นอกจากนี้ยังมีรุ่นที่ลงท้ายด้วยตัว E ซึ่งเพิ่มระบบตัดต่ออัตโนมัติตามระดับน้ำมาในตัว เหมาะกับจุดที่ไม่มีคนเฝ้าและน้ำเข้าเป็นช่วงๆ

งานสูบน้ำปริมาณมาก

ตระกูล KRS ใช้มอเตอร์ 4 โพลซึ่งหมุนช้ากว่าปกติ ข้อดีของรอบที่ช้าลงคือชิ้นส่วนสึกช้าลงและเสียงเบากว่า เหมาะกับงานที่ต้องสูบน้ำปริมาณมากต่อเนื่องเป็นเวลานาน เช่น งานผันน้ำ งานสูบระบายในโรงงาน

ถ้างานของคุณคือ “น้ำเยอะแต่ไม่ต้องส่งสูงมาก” กลุ่มนี้มักตอบโจทย์กว่ากลุ่มก่อสร้างทั่วไป

งานน้ำเสียที่มีของแข็ง

ตระกูล BZ ใช้ใบพัดแบบช่องทางกว้าง ออกแบบให้ของแข็งก้อนโตผ่านทะลุไปได้โดยไม่ติด แทนที่จะพยายามบดมัน หลักคิดคือ “ปล่อยให้ผ่าน” ซึ่งกินพลังงานน้อยกว่าและอุดตันยากกว่าในงานที่ของแข็งไม่เหนียว

เหมาะกับบ่อบำบัดน้ำเสีย บ่อสูบรวม และระบบสุขาภิบาลของอาคารและโรงงาน

งานที่มีเส้นใย ผ้า หรือถุงพลาสติก

ตระกูล C คือกลุ่มที่มีใบมีดตัดติดมากับใบพัด ขอบใบมีดเสริมด้วยวัสดุแข็งพิเศษเพื่อให้คมอยู่ได้นาน หน้าที่ของมันคือตัดสิ่งที่จะไปพันใบพัดให้ขาดก่อนเข้าเรือนปั๊ม

งานที่ควรใช้กลุ่มนี้คืองานที่เคย “ปั๊มหยุดเพราะมีอะไรพันใบพัด” มาแล้ว ซึ่งพบบ่อยในฟาร์มปศุสัตว์ โรงงานอาหาร โรงงานสิ่งทอ และบ่อรวมของชุมชน

ข้อควรรู้คือปั๊มกลุ่มนี้แพงกว่าและกินไฟมากกว่าที่กำลังเท่ากัน เพราะต้องใช้แรงในการตัด จึงไม่ควรเอาไปใช้กับงานน้ำใสธรรมดา

ห้าคำถามที่ต้องตอบก่อนเลือกรุ่น

เมื่อรู้ตระกูลแล้ว การเลือกรุ่นย่อยต้องใช้ตัวเลขห้าตัวนี้ ถ้าไม่มี ผู้ขายก็ได้แต่เดาให้

1. ของเหลวคืออะไร มีของแข็งไหม ขนาดประมาณเท่าไหร่ มีทรายหรือเส้นใยปนหรือเปล่า
2. ต้องการน้ำกี่คิวต่อชั่วโมง ไม่ใช่ค่าสูงสุดบนกล่อง แต่คือปริมาณที่งานต้องการจริง
3. ต้องส่งขึ้นสูงกี่เมตร และไกลกี่เมตร รวมแรงเสียดทานในท่อด้วย ดูวิธีคิดที่ ปั๊มน้ำควรใช้กี่แรง
4. เดินกี่ชั่วโมงต่อวัน งานที่เดินตลอดเวลาต้องเลือกให้ทนกว่างานที่เปิดเป็นครั้งคราว
5. ไฟที่หน้างานเป็นแบบไหน กี่เฟส กี่โวลต์ ไทยใช้ระบบ 50 Hz ซึ่งสำคัญมาก อ่านเหตุผลที่ ซื้อปั๊ม Tsurumi จากตัวแทนจำหน่ายแท้

จุดออกแบบที่ทำให้ทนกว่าปั๊มทั่วไป

สิ่งที่ทำให้ปั๊มจุ่มพังส่วนใหญ่ไม่ใช่ใบพัด แต่คือน้ำเข้าไปในห้องมอเตอร์ Tsurumi จึงลงทุนกับจุดนี้เป็นพิเศษ

• ซีลคู่ในห้องน้ำมันเดียวกัน หน้าซีลเป็นซิลิคอนคาร์ไบด์ทั้งบนและล่าง ซึ่งทนการกัดกร่อนและความร้อนได้ดีกว่าวัสดุที่ใช้กันทั่วไปมาก
• Oil Lifter กลไกที่ดึงน้ำมันขึ้นไปหล่อลื่นและระบายความร้อนหน้าซีล แม้ระดับน้ำมันจะลดลงไปมากแล้ว ช่วยไม่ให้ซีลแห้งและไหม้ทันทีเมื่อน้ำมันพร่อง
• จุดต่อสายกันน้ำซึมตามเส้นลวด หุ้มจุดต่อทั้งหมดไว้ ป้องกันน้ำเดินตามเส้นลวดเข้ามอเตอร์เมื่อปลอกสายเสียหายหรือปลายสายจมน้ำ ซึ่งเป็นสาเหตุที่คนมองข้ามบ่อยที่สุด
• ตัวป้องกันมอเตอร์ในตัว ตัดการทำงานเมื่อร้อนเกิน กระแสเกิน หรือเดินตัวเปล่า

รายละเอียดว่าจุดพวกนี้ส่งผลกับราคาอย่างไร อ่านต่อได้ที่ ปั๊ม Tsurumi ราคาต่างกันเพราะอะไร

สรุป

ลำดับที่ถูกต้องคือ ดูของเหลวก่อน แล้วเลือกตระกูล จากนั้นค่อยใช้ตัวเลขห้าข้อเลือกรุ่นย่อย ไม่ใช่เริ่มจาก “เอากี่นิ้ว กี่แรง” ซึ่งเป็นลำดับที่ทำให้เลือกผิดตระกูลตั้งแต่ต้น

รุ่นที่นำเข้าและมีอะไหล่พร้อมในไทยไม่ได้ครบทุกรุ่นที่ผู้ผลิตทำ จึงควรเช็คกับผู้จำหน่ายก่อนตัดสินใจ ดูรายละเอียดสินค้าได้ที่หน้า ปั๊มน้ำ Tsurumi Submersible Pump หรือส่งข้อมูลหน้างานมาให้ ทีมวิศวกร Dynamach ช่วยเลือกรุ่นให้

คำถามที่พบบ่อย

ปั๊มน้ำใสเอาไปสูบน้ำเสียได้ไหม

ได้ในระยะสั้นแต่ไม่ควร เพราะใบพัดของปั๊มน้ำใสมีช่องทางแคบ ของแข็งจะไปติดจนอุดตัน และการฝืนเดินตอนอุดตันทำให้มอเตอร์ร้อนจนเสียหาย ถ้ารู้ว่าน้ำมีของแข็งตั้งแต่แรก ให้เลือกตระกูลที่ออกแบบมาเพื่อสิ่งนั้นโดยตรง

ปั๊มตัดขยะดีกว่าปั๊มช่องทางกว้างไหม

ไม่ได้ดีกว่าเสมอไป มันเหมาะกับปัญหาคนละแบบ ปั๊มตัดเก่งกับเส้นใยและผ้าที่ชอบพันใบพัด ส่วนปั๊มช่องทางกว้างเก่งกับของแข็งก้อนโตที่ไม่เหนียว ถ้าน้ำเสียมีแต่ก้อนโตไม่มีเส้นใย การใช้ปั๊มตัดคือจ่ายแพงและกินไฟเพิ่มโดยไม่ได้ประโยชน์

ตัวเรือนอะลูมิเนียมกับเหล็กหล่อ ต่างกันมากไหมในทางปฏิบัติ

ต่างชัดเจนในงานที่มีทราย เหล็กหล่อทนการสึกได้ดีกว่ามากและอยู่ได้นานกว่าในงานหนัก ส่วนอะลูมิเนียมได้เปรียบเรื่องน้ำหนักเวลาต้องยกย้ายบ่อย ถ้างานอยู่กับที่และเดินยาว ให้เลือกเหล็กหล่อไว้ก่อน

ทำไมปั๊มจุ่มถึงห้ามเดินตอนไม่มีน้ำ

เพราะปั๊มจุ่มอาศัยน้ำรอบตัวมันเป็นตัวระบายความร้อนของมอเตอร์ ไม่ได้ใช้พัดลมแบบมอเตอร์ทั่วไป พอไม่มีน้ำ ความร้อนจึงไม่มีทางออก และเสียหายได้ในเวลาไม่นาน

รุ่นอัตโนมัติกับรุ่นธรรมดา เลือกอย่างไร

ถ้าจุดติดตั้งมีน้ำเข้าเป็นช่วงและไม่มีคนเฝ้า รุ่นอัตโนมัติคุ้มกว่าเพราะกันปั๊มเดินตัวเปล่า แต่ถ้ามีตู้ควบคุมและลูกลอยแยกอยู่แล้ว หรือระบบต้องคุมจากส่วนกลาง รุ่นธรรมดาจะยืดหยุ่นกว่า

ควรสำรองอะไหล่อะไรไว้บ้าง

ที่คุ้มที่สุดคือชุดซีลกับน้ำมันในห้องซีล เพราะเป็นชิ้นที่สึกตามอายุแน่นอน และเป็นสาเหตุอันดับต้นๆ ที่ทำให้ต้องหยุดเครื่อง ถ้างานมีทรายปนควรสำรองใบพัดด้วย